تبلیغات 
مدافع شیعه علامه شیخ آقابزرگ تهرانی
ولادت شیخ
شیخ آقابزرگ تهرانی در خانوادهای مذهبی، در محله قدیمی پامنار تهران، در تاریخ 11 ربیع الاول 1293 هجری به دنیا آمد. به دلیل نزدیکی تولد شیخ آقابزرگ به ایام ولادت با سعادت حضرت ختمی مرتبت محمّد مصطفی (صلیاللهعلیهوآله) (17 ربیع الاول) و همچنین به سبب احترام به جد بزرگ ایشان حاج محسن تهرانی او را محمّدمحسن نامیدند. بعدها به سبب همین نامگذاری او را «آقابزرگ» خواندند.
خاندان شیخ
خاندان بزرگوار شیخ آقابزرگ تهرانی در اصل از خطه سرسبز شمال ایران بوده و بعدها به تهران کوچ کردهاند. پدر ایشان حاج علی تهرانی صاحب کتاب تاریخ الدخانیه (در تاریخ تحریم تنباکو توسط میرزا بزرگ شیرازی که به زبان فارسی است از خانوادهای محترم و آبرومند بود. از مادر شیخ اطلاع زیادی در دست نیست تنها به گفته استاد محمّد صحتی، اقیانوس پژوهش نام او «آسیه بیگم» و دختر حاج سیداسداللّه، مشهور به حاج «سیدعطار تهرانی» و از سادات علوی بود.
آقابزرگ، آقایی بزرگ
نام شیخ آقابزرگ تهرانی محمّدمحسن، نام جد بزرگ ایشان است. در میان تهرانیها از دیرباز عادت چنین بود که پسری را که هم نام جد بزرگ خانواده بود، به اسم «آقا بزرگ» صدا کنند. این رسم درباره فرزندان دیگر هم به کار برده میشد به این ترتیب که پسری که هم نام پدرِ پدر نامیده میشد «آقا کوچک» و دخترانی که به اسم جده بزرگ و مادرِ مادر نامیده میشدند به ترتیب «خانم بزرگ» و «خانم کوچک» خوانده میشدند.محمّد محسن نیز تابع این رسم و عادت به نام «آقا بزرگ» نامیده شد، با این تفاوت که او به راستی «آقایی بزرگ» شد.
اولین مدرسه، اولین معلم با توجه به نحوه شکلگیری شخصیّت آقابزرگ تهرانی میتوان به خوبی دریافت که محیط سالم خانواده تا چه اندازه در تربیت افراد برجسته نقش مهمی دارد. روحانی 10 ساله شیخ آقا بزرگ، در زندگینامه خود مینویسد: «... مرحوم آقا سید جمال اَفجهای، عمامه بر سر من گذاشت.» شیخ آقابزرگ تهرانی در طول سالهای 1303 ه . ق تا 1315 ه . ق مقدمات علومی چون: ادبیات منطق، تجوید قرآن، فقه و اصول، خط نسخ و نستعلیق را در مدارس علمیه تهران گذراند. در این مدت، شیخ آقا بزرگ از محضر استادان برجستهای چون: شیخ عباس نهاوندی و شیخ محمّدحسین خراسانی بهرههای فراوان برد. گفتنی است وی غیر از تحصیل، به واسطه ذوق سلیم و خط زیبای خود کتابهای قدیمی و معتبری را باز نوشت که بعضی از این کتب امروزه زینت بخش برخی کتابخانهها و گنجینههاست. این امر بیانگر تلاش و پویایی شیخ در دوران نوجوانی و جوانی و نشان دهنده آن است که شیخ از همان گامهای نخست، راهش را انتخاب کرده و به کتاب و قلم، علاقه ویژهای داشت، و نویسندگی و احیای متون و میراث علمی و فرهنگی را وظیفه دینی و رسالت فرهنگی خویش میدانست. هجرت به عراق استادان شیخ آثار شیخ آقا بزرگ شیخ آقا بزرگ تهرانی در طول هشتاد سال تلاش مستمر علمی و پژوهشی، علاوه بر تدریس، دو دوره کتاب بسیار ارزشمند به نام الذریعه الی تصانیف الشیعه و طبقات اعلام الشیعه که اولی در مورد کتابهای شیعه و دیگری در مورد معرفی زندگینامه علمای تشیع است، و همچنین بالغ بر سی عنوان کتاب دیگر به رشته تحریر درآورده است. از مهمترین کتابهای وی میتوان به هدیه الرازی الی المجدد الشیرازی اشاره کرد که شرح حال مرجع بزرگ میرزای شیرازی است. یکی از کتابهای بسیار ارزشمند و ماندگار شیخ آقا بزرگ تهرانی، کتاب گرانسنگ الذریعه است، که در آن، نام کتب نویسندگان شیعه را جمعآوری کرده است. استاد محمّد صحتی درباره این کتاب میگوید: «در نتیجه الذریعه برای همگان معلوم شد که شیعه با همه مظلومیتها و محرومیتهایی که در طول تاریخ همیشه بر او تحمیل شده است باز در حرکتهای علمی و فرهنگی پیشتاز بوده [و] در ستیغ سعی و صفا قرار داشته است. در نتیجه الذریعه بود که همه فهمیدند مرزبانان عزت و استقلال کشورهای اسلامی، همیشه اندیشمندان و علمای دینباور و ولایتمدار بودهاند و ... دانستیم دیدبانان دین و دانش بر چه اصل یا اصولی در طول تاریخ پای فشردهاند و بیشترین کتابها و منشورها را در چه مورد و یا مواردی نگاشتهاند.» پاسخگویی به شبهات و سؤالات روز، از وظایف سنگین اندیشمندان دینی است که در کنار دیگر وظایف آنان چون: تبلیغ، تدریس و ... ضرورتی مهم دارد. شیخ آقا بزرگ تهرانی نیز که عالمی آگاه بود در پی یک اظهار نظر غیر منصفانه از طرف حاجی خلیفه، نویسنده دائرةالمعارف کشف الظنون که در آن، شیعه را به نداشتن کتابهای سودمند متهم کرده و آنان را طفیلی دیگر مذاهب خوانده بود و همچنین جرجی زیدان (1914. م) مورخ و نویسنده نامدار مسیحی که معتقد بود شیعه در دنیا هیچ طرفداری ندارد، در مقام پاسخگویی برآمد و 29 جلد کتاب ارزشمند الذریعه الی تصانیف الشیعه را که فهرستی بر تألیفات شیعیان بود، تألیف کرد. عبادات شیخ در شرح حال شیخ آفا بزرگ تهرانی این عالم وارسته و پرتلاش و نمونه عالی استقامت و پشتکار میخوانیم: «شیخ با این همه اشتغال پردامنه علمی و تتبعات فرصتگیری که داشت از انجام دادن عبادات اسلامی و تهذیب نفس غفلت نمیکرد. شب چهارشنبه هر هفته پیاده از نجف به مسجد سَهله (در 10 کیلومتری نجف) میرفت و در آن جا به نماز و دعا و عبادت میپرداخت. این کار وی تا مدتی پس از رسیدن به سن 80 سالگی همواره ادامه داشت.» تلاشگر خستگی ناپذیر هر جا که اثری گرانبها پدید آمده و تأثیری عمیق بر علم و فرهنگ جامعهای گذاشته است، با خود حکایت یک کوشش بیوقفه و صد البته تلاشگری خستگیناپذیر را همراه دارد. شیخ آقابزرگ تهرانی نیز مصداق روشن و کاملی از تلاشگری خستگیناپذیر بود. در این باره استاد محمّدرضا حکیمی در بیانی زیبا و استوار آوردهاند: «شیخ آقابزرگ، در طول سالهای نجف ـ همچنان روزگاران گذشته خویش ـ به پیگیری کارهای تحقیقی و ادامه رسالت علمی خود شب و روزی گذرانید و با امانت و اخلاص تمام، به تألیف و نشر اطلاعات خود اشتغال داشت. حوادث اندوهآفرینِ روزگار، پیشامدهای عیرمنتظره و بیماریهای دردخیز ـ که در زندگی وی بسیار بود ـ هیچ یک نتوانست او را در کار سست کند و رنگ ناتوانی و ضعف به جوهر وجود او بزند.» غروب خورشید تلاش در رحلت او چه آنان که محضرش را درک کردند و چه آنهایی که از فیض حضورش بیبهره بودند در غم از دست رفتنش با دلی شکسته و قلبی اندوهگین جامه عزا بر تن کردند. شیخ آقا بزرگ که به حق شیخی بزرگ مرتبه بود، در تمام عمر شریفش، لحظهای از یاد خدا غافل نشد و همواره با ارادت قلبی به اهل بیت عصمت و طهارت(علیهمالسلام) و با همتی بلند و ارادهای استوار در جهت خدمت به اسلام کوشید. آیتاللّه مدنی (شهید محراب) پیکر پاک او را غسل داد و کفن کرد و آیتاللّهالعظمی سیدابوالقاسم خویی از مراجع نجف در صحن شریف علوی بر پیکر پاکش نماز خواند. او را در آستانه کتابخانه خود دفن کردند. نوشته شده توسط: محمّدصادق سنگی تنظیم در بخش دین و اندیشه تبیانتحصیل
الذریعه
علت نگارش كتاب الذریعه
مدیر : 