فتواهایی که با علامت (*) مشخص شده اند ناظر به فرقه ذهبیه درفول و خانقاه آنها صادر شده است.
1- چون فتوایی که مرحوم آیت ا... العظمی بروجردی «ره» دربارة فرقه ذهبیه داده اند مربوط به سال 1330 شمسی و ناظر به استفتای مفصل یکی از پیوستگان به فرقه ذهبیه دزفول است لذا بخش اعظم این استفتاء را به جهت روشنگری در اینجا و فتوای آیت ا... بروجردی را در ادامه می آوریم.
متن استفتاء:
قریب دو سال است اشخاصی که نسبتاً سابقه خوب و ظاهری کاملا متشرع دارند خلاصه از مردمانی هستند که تمام اهالی اطمینان دیانتی و اخلاقی به ایشان دارند شب های شنبه و دوشنبه بطور نسبتاً لازم و سایر شب ها به استثنا شب چهارشنبه که تعطیل است جلسه دارند و اعمال و اذکاری می خوانند. بنده از ایشان خواستار شدم که در جلسه آنها شرکت کنم ابتدا حاضر نشدند بعد از مدتی گفتند باید شما تقاضایی بنویسید مبنی بر این که اینجانب می خواهم در این مجمع شرکت کنم به قول خودشان تقاضای دستگیری نمائید و درخواست شما را شیراز یا تهران که شعبه ای از شیراز است بفرستیم اگر قبول شدید آن وقت ورود شما در مجمع ممکن می شود به هر صورت این آقایان می گویند ما طریقه حقّة ذهبی را پیروی می کنیم و بطوریکه اظهار می کنند تمام بزرگان ایشان صاحب اجازه هستند که اولی ایشان را امام هشتم اجازه داده خلاصه بنده همین تقاضا را کردم درجواب دستوری دادند که ذیلاً بطور مسأله سئوال می شود و چون حقیر مقلّد شما هستم از شما سئوال می کنم آیا به این دستور می شود عمل نمود یا خیر یعنی آیا چنین دستوری از خانواده عصمت رسیده یا خیر؟
اینک صورت مسأله و دستور: بسمه تعالی شأنه- بعد از غسل توبه از غفلت از حق، بعد از نمازهای عشا و صبح در هر کدام سیصد مرتبه بگوئید سبحان ا... العظیم و بحمده استغفرا... و بعد سیصد مرتبه بگوئید اللهم صل علی محمد و ال محمد و عجل فرجهم و فرجنا بهم، بعد از نمازهای پنجگانه تسبیح حضرت فاطمه زهرا علیها السلام فراموش نشود و خوانده شود از کلام ا... هر مقدار ممکن باشد روزانه قرائت شود که از روزی یک جزء کمتر نباشد. از کتب اولیا! هم در روز خوانده شود کمتر از 120 کلمه نباشد. اگر چنانچه تا حال در خواب و غیره حضور حضرات معصومین(ع) مشرف شده اند در موقع ذکر و عبادت همان جمال مبارک را در نظر بگیرید اگر چنانچه تا حال به این دولت نائل نشده اند تا موقع درک این نعمت وقت اشتغال به قلب متوجه باشند. اگر این توجه در همه حال باشد تا ملکه گردد خیلی اثرات دارد اواخر شب هم اگر اتفاقاً بیدار شدند یا عادت به بیداری داشته باشند از هر دو ذکر بعد از ادای دو رکعت نماز هر مقدار ممکن باشد بخواند ولی عددشان مطابق باشد. التماس دعا دارم.
بی مورد نیست جریان جلسه ایشان را هم عرض کنم که مطلب را کاملاً رسانیده باشم. عصرهای جمعه زیارت جامعه کبیره می خوانند. شب ها هم پس از نماز یومیه همان ذکر فوق را می خوانند (ذکر فوق ممکن است در بعضی تفاوت کند یعنی ممکن است بعضی دستور داشته باشند ذکر دیگر بخوانند)، بعد دو سوره و چند آیه از قرآن می خوانند بعد قدری اشعار از شمس تبریزی و شیخ عطار در مدح علی علیه السلام و سایر ائمه می خوانند. در موقع خواندن ذکر، اظهار مشاهداتی می کنند که بعضی از مشاهدات را مدرک می دانند و به آن عمل می کنند و عبارت مشاهدات ایشان این است که مثلاً حضرت مولا آمد و چه گفت و یا جناب پیر آمد و فلان چیز را گفت!
و مطلب دیگر این است که این آقایان سابقاً علاقه زیادی به نماز جماعت داشتند ولی از آن وقتی که این طریقه (ذهبیه) راگرفتهاند کمتر به نماز جماعت حاضرمی شوند ولی نهی هم نمیکنند.
آیت ا... العظمی بروجردی:
«1- در موقع عبادت صورت پیغمبر صلی ا... علیه واله یا یکی از ائمه صلوات ا... علیهم را به نظر آورده شرک است و خداوند تعالی توبه از تمام گناهان را وعده قبول فرموده الّا شرک را- ان ا... لایغفر الا یشرک به و یغفر مادون ذالک لمن یشاء
2- اذکار و قرائت قرآن که نحو اطلاق استحباب آن از شرع رسیده اگر به اذن و تعیین عدد و اوقات مخصوص کسی تعیین کند و داعی بر عمل، اذن و تعیین آن شخص باشد تشریع و حرام است.
3- خوب است مردم بیدار باشند و به هر چیزی گوش ندهند.
استفتای دوم
جواب مسأله که راجع به طریقه حضرات ذهبی مرقوم داشته اید جایز است به اطلاع مردم و اشخاصی که وارد این طریقه هستند برسانم، یا نه؟
* آیتا... العظمی بروجردی:
باسمه تعالی- البته هر فتوا نسبت به هر موضوعی داده می شود حکایت کردن آن برای غیر مانع ندارد، بلکه در صورت احتیاج غیر، لازم است. کتاب الحجه ص 131
استفتاء از آیتا... العظمی گلپایگانی
س) چند ماهی است ضمن انجام تکالیف دینی، شب های جمعه برای دعا و انابه به درگاه خدا، در خانقاه شرکت می کنم چون مشاهده کردم به جز قرائت قرآن و دعا و ثنا و یک ذکری برای مولا، چیز دیگری در آنجا انجام نمی دهند. حالا رفتن من به آنجا ثواب دارد یا نه؟
بسمه تعالی- واضح است که معبد مسلمانان مسجد است و رفتن به خانقاه اگر برای این باشند که گمان کنید آنجا خصوصیت و شرافتی بر سایر امکنه دارد بدعت و حرام است و به علاوه این تشکیلات موجب تفرقه مسلمین و اختلاف و ضعف آنها می شود و ذکرهایی که در آنجا خوانده می شود اگر مدرک و سند معتبری نداشته باشد خواندنش به قصد ورود جایز نیست و اگر اعتبار آن با عقاید حقه موافق نباشد خواندنش مطلقاً حرام است. شما در وظایف خود به رساله های عملیه و در اذکار و ادعیه به کتب دعا مانند مفاتیح الجنان رجوع کنید.
سئوال: شرکت کردن در مجالس صوفیه و انجام اعمال و گفتن اذکار آنان و حضور در خانقای آنها چه صورتی دارد؟
حضرت آیتا... العظمی خامنه ای:
جایز نیست و کسانی که اوامر و نواهی قرآن کریم را قبول داشته و به امامت ائمه علیه السلام معتقدند چه بهتر است که اسم جداگانه ای را که لازم نیست بلکه مضّر است کنار گذاشته و در جماعت عظیم ملت بزرگ و مسلمان خود منسلک باشند.
حضرت آیتا... العظمی مکارم شیرازی:
تمام فرقه صوفیه دارای انحرافاتی هستند و شرکت در فعالیت های آنان و کمک به اهدافشان جایز نیست.
فتوای دوم: تمام فرق صوفیه و از جمله فرقه ذهبیه احمدیه دارای انحرافاتی هستند و خوشبختانه بعد از انقلاب اسلامی بسیاری از مراکز آنان تعطیل شد. مسئوولین محترم دزفول هم نباید اجازه تاسیس یا تعمیر خانقاه تحت هر اسم و عنوانی به آنها بدهند. همیشه موفق باشد 29/2/78
* حضرت آیتا... العظمی بهجت:
هر چه سبب تفرقه در بین مسلمانها باشد جائز نیست و آنچه در اسلام معروف است همان مساجد و حسینیه ها و امثال آنهاست و هر عنوانی که سبب تشکیل حزب و گروهی شود که مولد فرقه ای از 72 فرقه شود باطل است و تاسیس و ترویج آن جائز نیست. وا... العالم 26/10/83
حضرت آیتا... العظمی سیستانی:
اجتناب از حضور در مجامع آنان و دور کردن مردم از آنها لازم است.
* حضرت آیت ا... فاضل لنکرانی: معبد مسلمانان مسجد است و رفتن به خانقاه اگر برای این باشد که گمان کنند خصوصیت و شرافتی بر سایر امکنه دارد صحیح نیست بلکه اگر به عنوان این بروند که آنجا شرعا پایگاه ذکر و مدح و منقبت است حرام می باشد لذا بر عموم مسلمانان است که برای امور عبادی، مذهبی و اعیاد موالید ائمه علیهم السلام در مساجد اجتماع کنند که «انما یعمر مساجد الله من آمن بالله» و شما هم در مقابله با این حرکت، طبق شرایط و مراحل امر به معروف و نهی از منکر عمل کنید. 13/2/78
* حضرت آیتا... العظمی صافی گلپایگانی:
صوفیه با فرقه ها و انشعابات زیادی که دارند اگر چه در انحراف در یک سطح نیستند و بسا که برخی از آنها از ربقه ی اسلام شمرده نشوند در مجموع منحرف اند و عقاید خاصه ای که دارند غیر اسلامی است. بنابراین مشارکت در ایجاد بناها و مراکز تبلیغی آنها و شرکت در محافل آنها خلاف شرع و حرام است.
فتوای دوم: چون روش گروه مذکور برخلاف روش رسول اکرم (ص) و ائمه هدی (ع) است و در اسلام محلی به نام خانقاه وجود ندارد و بالاخره این روش، انحراف از طریقه متشرعه که متلّقاه از ائمه هدی (ع) است و موجب اضلال می باشد مباشرت در ساختن خانقاه و کمک مالی برای ساختن آن و همکاری با این گروه و موافقت با ساختن آن به هر شکل حرام است. خداوند مومنین را از فتن مضلّه محفوظ بدارد. وا... العالم لطف ا... صافی 19 المحرم الحرام 1420
حضرت آیتا... العظمی تبریزی:
هر مسلمانی که برخلاف آنچه علمای شیعه در رساله های عملیه فرمودند عمل کند باطل است و ترویج و اعانت و شرکت در مجالسی که برخلاف آنچه علمای شیعه فرمودند تشکیل شود مشروعیت ندارد.
حضرت آیتا... العظمی مدنی تبریزی:
1- شرکت در مجالس فرق صوفیه جایز نیست و بر جوانان عزیز امت اسلامی لازم است که هوشیاری خود را کاملا حفظ نمایند و با اینگونه فرقه ها که راهی جدا از قاطبه ی امت اسلامی طی می کنند همکاری ننمایند و در مجالس آنها که معمولا برای فریب جوانان است به هیچ وجه حضور پیدا نکنند. 2- تحت هیچ عنوان از عناوین خیریه کمک به آنها جایز نیست. 31/2/84
* حضرت آیتا... سید علی شفیعی:
1) عرفان اسلامی دارای تفاوت ها و فرق های اساسی با تصوف می باشد که فرق عمده آنها همانا مخالفت و مباینت اصول تصوف با مبانی اصیل اسلام و تشیع است.
2) فرقه های گوناگون تصوف هر چند دارای مراتب مختلف و درجات شدت و ضعف می باشند لکن تماما جدای از اصول دینی و مذهبی بوده و تشرع ظاهری برخی از افراد که چه بسا معلول جهل و ناآگاهی هم باشد سودی نخواهد داشت چنانکه با وجود اشکالات اساسی و عقیدتی که با اصول شریعت دارند، انجام اعمال به ظاهر عام المنفعه دالّ بر مشروعیت آنان نبوده هر چند در دنیا آثار سطحی هم داشته باشند.
3) اصولا آنچه در قرآن کریم و لسان روایات اهل بیت علیهم السلام مطرح شده همانا مسجد است که با دست مبارک خاتم الانبیاء (ص) ساخته شده است لهذا عنوان خانقاه در متن اسلام وجود ندارد. بنابراین جز بدعت چیزی نیست و حدیث متواتر نبوی هم تعیین تکلیف فرموده که «کل بدعهٍ ضلال و کلُ ضلالهٍ سبیلها الی النار» لذا وظیفه شرعی همگان اعم از مسئولین و سایر اقشار محترم مردم مقابله و مبارزه با هر بدعت و ضلالت می باشد که در شرایط گوناگون به حسب موارد باید ابراز مخالفت و برخورد نمایند. خداوند همه مسلمین را به وظایف شرعیه عالم و عامل فرماید و از نفوذ استعمارگران و سلطه اجانب حفظ نماید. انشاءا...- الاحقر: سید علی شفیعی 30/11/83
س) سالهاست در دارالمومنین دزفول فرقه ای به نام ذهبیه احمدیه مشغول به فعالیت می باشند که البته امور عام المنفعه هم انجام می دهند لطفا بفرمایید:
1- این گروه مصداق بدعت هستند یا خیر؟
2- شرکت در مجالس این فرقه که در خانقاه خود برگزار می کنند چه حکمی دارد؟
3- استفاده از امور خیریه آنها جایز می باشد؟
* حضرت آیتا... العظمی بهجت:
از این گروه ها که معمولا عقاید انحرافی دارند کلا باید اجتناب و دوری کرد.
* حضرت آیتا... العظمی نوری همدانی:
این گروه دارای انحراف هایی هستند و شرکت در مجالس آنها جایز نیست و استفاده از کمک های آنها چنانچه موجب تقویت و ترویج آنان باشد نیز جایز نیست.
* حضرت آیتا... العظمی علوی گرگانی:
1- این گروه از فرقه های صوفیه می باشند و از فرق ضاله هستند. بر مومنین و جوانان است که فریب اینگونه فرقه ها را نخورند. 2- جایز نیست و مومنین شایسته است که تبلیغات این فرقه ها را نقش بر آب کنند. 3- اگر موجب تقویت آنها باشد قطعا استفاده از این امور جایز نیست.
س) شرکت در مجالس ذکر و دعای فرقه های صوفیه از جمله ذهبیه احمدیه که در اماکنی همچون خانقاه و حسینیه و نام هایی از این دست که ویژه عبادت این فرق ساخته می شود چه حکمی دارد؟
کمک مادی یا معنوی (مثل دادن مجوز قانونی از طریق دولت) در ساخت و عمران اماکن عبادت و ذکر فرقه های منحرفی همچون ذهبیه احمدیه چه حکمی دارد؟
وظیفه مومنین نسبت به قصور و احیانا تعمد بعضی مسئولین در صدور مجوز قانونی (برای ساختن حسینیه احمدی) که هیچ وجهه شرعیه ای ندارد چیست؟
با توجه به قصور و اهمال مسئولین شهر دزفول، آیا از باب وظیفه نهی از منکر، تخریب این حسینیه که معبد فرقه ذهبیه احمدی و بدعتی آشکار در دین اسلام است چگونه است؟
* حضرت آیت ا... العظمی بهجت:
تاسیس و ترویج این قبیل اماکن و مجالس کلا جایز نیست و نهی از منکر و جلوگیری از آنها با احراز شرایط امر به معروف بر همگان واجب است.
الآن طب دو بخش است: طبّ مافیایی و طبّ سنتی. طبّ سنتی مثل تعلیم قرآن، مقدّس است و معلّم طبّ حقّ پول گرفتن ندارد. ما از اوّل در اینجا یك قِران از كسی پول نگرفتیم؛ نه برای تدریس و نه برای معالجه. اینجا هم مثل قضاوت و تعلیم قرآن نمیشود اجرت گرفت؛ [بلكه] دولت باید از بیتالمال زندگی طبیعی و آبرومندی برای آنها تأمین كند. امّا طبّ مافیایی بر گرد گوسالة طلایی، یعنی پول طواف میكند. آنها تاكتیكهایی دارند؛ اوّلاً آنها میترسانند؛ در مقابل در طبّ سنّتی طبیب تا مریض را میبیند میگوید: «بسم الله الرّحمن الرّحیم»، شفا دست خداست و طبیب بهانه است.
مدیر : 