مذهبی فرهنگی

مقبره شیخ بهایى

مقبره عالم بزرگ شیعى عصر صفوى، بهاء الدین محمد عامِلى معروف به شیخ بهایى، تشكیل رواقى مستقل را در مجموعه حرم حضرت رضا علیه السلام داده است.
شیخ بهایى در سال 953 هجرى در بَعلبك لبنان ولادت یافته و در سن هفت سالگى به همراه پدر خویش به ایران هجرت كرده است. او عمده عمر فعّالش را در زمان سلطنت شاه عباس اول صفوى ( 996 ـ 1035 ق ) در ایران، خصوصاً شهر اصفهان، سپرى كرده است. شیخ در سال 1010 قمرى كه شاه عباس فاصله اصفهان تا مشهد را پیاده پیموده او را همراهى كرد. چون وى زمانى در مشهد به تدریس اشتغال داشته پس از آن كه در آخر سال 1030 هجرى در اصفهان در گذشته جسدش به مشهد منتقل و در جوار مَدرَسِ پیشینش مدفون شده است.

مَدرَس شیخ و مقبره وى در گوشه جنوب غربى صحن نو ( آزادى ) و شرق حرم مطهر حضرت رضا علیه السلام واقع است. بناى فعلى مقبره در سالهاى 4 ـ 1323 خورشیدى احداث شده و شرح حال نسبتاً مفصل شیخ بر روى سنگ قبر نفیس وى و هم دیوارهاى مقبره او تحریر و حك شده است. ابعاد مقبره شیخ بهایى 10 در 30/10 متر و دیوارهاى آن آیینه كارى است. درِ مقبره هم از چوب گردوى منبّت كارى شده ارزشمندى است كه همزمان با احداث بناى جدید ساخته شده است.

برای دیدن سایز بزرگ روی عکس کلیک کنید

نام: bahaie.jpg
مشاهده: 0
حجم: 11.5 کیلو بایت

برچسب ها: معرفی اماکن مذهبی، مقبره شیخ بهایى، اماکن مذهبی ایران،

نوشته شده در تاریخ یکشنبه 30 فروردین 1388 | توسط: امین | طبقه بندی: معرفی اماکن مذهبی و زیارتی، | نظرات()

ارسال به

قبر سبز

مقبره یكى از اعقاب و ذرارى امام سجاد علیه السلام به نام سید فخرالدین، مشهور به قبر سبز، واقع در شمال حرم حضرت رضا علیه السلام از زمره قدیمىترین مقابر ساداتِ شهر مشهد است. مقبره اصلاً در قبرستان قدیمى غسلگاه پیشین و قتلگاه بعدى قرار داشته و پس از تسطیح قبرستان قتلگاه و تبدیل بخشى از آن به « باغ رضوان » در ضلع شمالى این باغ واقع شده است. ضمن توسعه حریم حرم حضرت رضا در سالهاى پس از انقلاب اسلامى كه باغ رضوان تخریب شده، مقبره سید فخرالدین باقى مانده و بناى جدیدى بر روى آن احداث گردیده، كه اكنون در حاشیه بازارچه حاج آقاجان قرار دارد و زیارتگاه عموم زائرانى است كه در آن حدود سكنى یا رفت و آمد دارند. مقبره سید فخرالدین سنگ قبر سبز رنگ اصیلى ( به ابعاد تقریبى 3 متر طول، 70 سانتیمتر عرض و 40 سانتیمتر ارتفاع ) دارد كه زمان درگذشت و نام و نسب وى تا حضرت سجاد علیه السلام بر روى آن حك شده است. بنابر متن سنگ قبر، نسب وى با هجده واسطه به امام زین العابدین علیه السلام مىرسد و در سال 671 قمرى درگذشته است.

مقبره سید فخرالدین در زمان افشاریه به « مزار میر » هم شهرت داشته و محلى شناخته شده و محترم براى اهالى مشهد بوده است. بدین سبب علیشاه افشار ( برادر زاده و جانشین نادرشاه ) در زمان سلطنت كوتاه مدت خود ( 1160 ـ 1162 ق ) در جوار آن براى خویش مقبره اى معتبر ساخته و املاك مهمى را وقف بر نگهدارى بناى قبر خود كرده است. در وقف نامه مورخ 1161 قمرى علیشاه درباره محل قبر واقف آمده است: « مقبره رفیعه كه واقع است در سر مزار میر ».

گویا در زمان تألیف كتاب مطلع الشمس، اطلاعات مربوط به این مقبره با گنبد خشتى مخلوط شده و از قلم افتاده است؛ چون در معرفى فرد مدفون در گنبد خشتى كه بنا بر سنگ قبر آن از نسل هجدهم امام موسى الكاظم علیه السلام است نوشته شده: نسبش با هجده واسطه به امام سجاد مىرسد!
قبر سبز یا مقبره سید فخرالدین توسط یكى از افراد محلى اما زیر نظر اداره اوقاف و امور خیریه ناحیه یك مشهد اداره مىشود و زیارت و بازدید از آن همه وقت مقدور است.

نوشته شده در تاریخ یکشنبه 30 فروردین 1388 | توسط: امین | طبقه بندی: معرفی اماکن مذهبی و زیارتی، | نظرات()

ارسال به

مقبره شیخ طبرسى و غسلگاه و قتلگاه مشهد

ابوعلى فضل بن حسن طَبْرَسى ملقب به امین الاسلام و مشهور به شیخ طَبَرسى از علماى بزرگ شیعه و مفسّر قرآن در سده هاى پنجم و ششم قمرى است. وى در سال 470 هجرى قمرى در شهر طَبْرَس ( بین كاشان و اصفهان ) یا تفرش زاده شده اما عمده عمرش را در مشهد گذرانده است. شیخ طبرسى صاحب چند تفسیر بر قرآن كریم است كه از آن میان تفسیر مجمع البیان وى شهرت بیشترى دارد. شیخ در سال 523 قمرى از مشهد به سبزوار رفته و در سال 548 كه معاصر فتنه قوم تركمانِ غُز در خراسان بوده در گذشته، یا به دست آن قوم مهاجم كشته شده است، بدین سبب در بعضى منابع از وى با عنوان شهید هم یاد شده است. گویا جسد شیخ را در همان زمانِ درگذشت به مشهد منتقل كرده و در یكى از گورستانهاى محترم مجاور حرم حضرت رضا، مشهور به « قتلگاه » و « مغتسل الرضا » یا « غسلگاه » دفن كرده اند. این محل در قرون بعدتر تنها به قتلگاه شهرت یافته و پس از احداث فلكه پیرامون حرم ( 1308 ـ 1312 ش ) و خیابان طبرسى، قبرستان مزبور تسطیح شده و بعداً در بخشى از آن صحنى به نام رضوان احداث گردیده كه در مشهد به باغ رضوان شهرت یافته است.

نوشته اند كه زمین غسلگاه مشهد را حضرت رضا علیه السلام از محل اُجرت كتابت قرآن كریم خریده و وقف بر قبور مؤمنین و مؤمنات كرده است. ظاهراً همین گورستان پس از قتل عام مردم مشهد توسط لشكریان عبد المؤمن خان ازبك در سال 997 قمرى و دفن اجساد ایشان در محل غسلگاه، به قتلگاه شهرت یافته است. رواج عموى اصطلاح قتلگاه عمدةً از اواخر قرن یازده قمرى براى گورستان مزبور ( واقع در شمال حرم ) روى داده است. با توجه به وجود مدفن شیخ در قبرستان قتلگاه، پس از احداث خیابان شمالى حرم ( در زمان رضا شاه پهلوى ) خیابان مزبور به نام « طبرسى » نامگذارى شده كه یكى از خیابانهاى مهم و مركز شهر مشهد است. گرچه باغ رضوان ضمن توسعه حریم حرم در سال 1370 تخریب شده اما گور شیخ با تزریق بتون بر اطراف آن جا به جا و بناى جدیدى براى آن ساخته شده است. اینك مقبره شیخ طبرسى در فضاى شمالى حرم واقع در ابتداى خیابان طبرسى بر جا و محترم است

تصاویر کوچ فایل پیوست

برای دیدن سایز بزرگ روی عکس کلیک کنید

نام: tabarsie.jpg
مشاهده: 0
حجم: 10.5 کیلو بایت

نوشته شده در تاریخ یکشنبه 30 فروردین 1388 | توسط: امین | طبقه بندی: معرفی اماکن مذهبی و زیارتی، | نظرات()

ارسال به

خواجه ربیع

ربیع ابن خُثَیم، مشهور به خواجه ربیع، از طایفه بنىاسد و ساكن كوفه، از زمره زهّاد هشتگانه صدر اسلام و تابعین ( كسانى كه صحابه پیامبر را درك كرده اند ) همچنین از یاران و سرداران حضرت على علیه السلام بوده است. وى ضمن ارادت به حضرت على علیه السلام ظاهراً از خویشان معاویة بن ابوسفیان هم بوده است، بنابراین در سالهاى پایانى خلافت حضرت على علیه السلام و بروز اختلاف میان ایشان و معاویه، به قصد انزوا و دورى از نزاع طرفین عراق را به قصد ایران و خراسان ترك كرده است. او در سالهاى پایانى عمر ساكن شهر نوغان ( مركز ولایت توس در آن زمان ) شده، و بالاخره در سال 63 قمرى یا به روایتى ضعیف در سال 61 درگذشته و در یك فرسنگى شمال نوغان، كه اینك مزار اوست، مدفون شده است.

با توجه به زمان درگذشت خواجه، وى از زمره قدیمىترین رجال مدفون در پیرامون شهر كنونى مشهد است. مدفن او طى چهارده قرن گذشته همواره محلى شناخته شده و محترم و زیارتگاه عموم مسلمانان، اعم از شیعه و سنى بوده است.

مشهور است كه حضرت رضا علیه السلام هنگام سفر به خراسان در سالهاى 200 تا 203 قمرى قبر خواجه را زیارت كرده است. در سال 915 قمرى هم كه شیبك خانِ اُزبَك ( سنّى مذهب ) پس از برانداختن تیموریان و تصرف هرات عازم مشهد شد مزار خواجه را كه « بر یك فرسخى مشهد مقدس » قرار داشت زیارت كرد. شاه عباس صفوى نیز در اوایل سده یازده قمرى با توصیه و مشورت شیخ بهایى دستور احداث مقبره اى با شكوه براى خواجه را صادر كرد. اساس بناى فعلى مقبره خواجه ربیع همان است كه در سالهاى 1026 تا 1031 قمرى به اَمر شاه عباس و با سرپرستى یكى از سادات رضوى مشهد به نام « میرزا اُلغ » احداث شده است. دو كتیبه زیبا با تاریخهاى 1026 و 1031 قمرى در داخل گنبد و ساقه خارجى آن به خط علیرضا عبّاسى سالهاى احداث و تزیین بنا را مىنمایاند.

مقبره خواجه ربیع بناى با شكوه و زیبایى واقع در باغى وسیع و مصفّا بر كناره راست كشف رود در حاشیه شمالى شهر مشهد است. مقبره داراى گنبدى به ارتفاع 18 متر با ساقه اى بلند بر روى بنایى چهار ایوانى است كه در بیرون هشت ضلعى مىنماید. گنبد بنا دو پوششه و پوشیده از كاشىهاى زیباى فیروزه اى است. درون بنا هم مزیّن به نقاشىهاى طلایى رنگ و اُخرایى چشم نواز است.

مقبره خواجه كه به « خواجه ربیع » شهرت دارد در انتهاى خیابانى به همین نام واقع و پس از حرم حضرت رضا علیه السلام از زمره پر زائر ترین زیارتگاهاى شهر مشهد است.
روستایى كه باغ آرامگاه خواجه در آن واقع شده « حسین آباد خواجه ربیع » نام دارد و از جمله موقوفات مزار خواجه مىباشد. اداره باغ و مزار خواجه ربیع در قرن اخیر بر عهده آستان قدس رضوى است، در حالى كه پیش از آن متولى خاص داشته است. در وقف نامه قابل تأملى كه از مدرسه پریزاد مشهد با تاریخ 823 قمرى باقى است، بانى آن مدرسه ( پریزاد خانم ) از اعقاب خواجه ربیع معرفى شده است. باغ خواجه ربیع یكى از قبرستانهاى مهم شهر مشهد مىباشد. جدّ قاجارها ( فتحعلى خان ) نیز كه در سال 1139 قمرى توسط نادرقلى افشار در همان باغ كشته شده در زیر گنبد مقبره خواجه مدفون است، بدین سبب در دوره قاجاریه توجّه ویژه اى به این مزار میشده است.

تصاویر کوچ فایل پیوست

برای دیدن سایز بزرگ روی عکس کلیک کنید

نام: khajeh-rabi.jpg
مشاهده: 0
حجم: 9.5 کیلو بایت

نوشته شده در تاریخ یکشنبه 30 فروردین 1388 | توسط: امین | طبقه بندی: معرفی اماکن مذهبی و زیارتی، | نظرات()

ارسال به

مقبره امیرشاه ملك ( مسجد شاه )

بنایى تاریخى از دوره تیمورى كه تا پیش از انقلاب اسلامى به مسجد شاه شهرت داشت و بعد به نام مسجد هفتاد و دو تن خوانده شد، اصلاً مقبره یكى از اُمراى شاهرخ تیمورى به نام امیر شاه ملك ( یا ملك شاه ) است. این مقبره در محل چهار سوق و تلاقى دو بازار بزرگ و فرش فروشها در كنار میدانى قدیمى به نام « سرِ سنگ » احداث شده و پس از توسعه حریم حرم در مجاورت ضلع جنوب غربى حرم قرار گرفته است.بنا شامل یك سرداب براى دفن جسد، قبه اى 5 در 5 مترى، گنبدى دو پوششه به ارتفاع 4/17 متر، ایوانى در جانب شمال به ارتفاع 4/9 متر، فضاهایى جانبى و دو گلدسته در طرفین ایوان مىباشد. دورادور ایوان كتیبه اى داشته كه تنها قسمت پایانى آن بر روى پایه سمت چپ باقى مانده و این جملات به وضوح در آن قابل خواندن است: « الامیر ملكشاه اعرج الله معارج دولته فى رجب سنة خمس و خمسین و ثمانمائة للهجرة »
امیر غیاث الدین شاه ملكِ بِرلاس یكى از اُمراى معتبر تیمور و فرزند وى شاهرخ بوده است.

در سال 809 قمرى كه شاهرخ حكومت ولایت خراسان را با مركزیت توس و مشهد به فرزند جوان خویش اُلغ بیك بخشید شاه ملك را هم به امیر الامرایى وى منصوب كرد. وى تا سال 811 كه مأمور فتح و تصرف ماوراء النهر گردید در خراسان مستقر بود. در سال 812 كه حكومت ماوراء النهر به الغ بیك داده شد امیرشاه ملك هم همراه او گردید. این دو ظاهراً تا سال 817 حكومت خراسان را هم داشتند، اما از آن زمان به بعد فرزند دیگر شاهرخ یعنى بایسنغر میرزا والى خراسان ( با مركزیت توس ) شد. بنابراین امیرشاه ملك در سالهاى 809 تا 817 قمرى حاكم اصلى خراسان، یا دست كم بزرگترین امیر این خطّه بوده است. وى تا سال 829 قمرى قدرتمندانه در ماوراء النهر و خوارزم به حكومت و دستیارى الغ بیك مشغول بود، تا این كه در سال مزبور در خوارزم درگذشت و جسدش به مشهد حمل و در بنایى كه خود وى براى این منظور ساخته بود مدفون گردید.

اصل مقبره امیرشاه ملك بین سالهاى 809 تا 829 قمرى احداث شده اما تكمیل و تزیین آن تا سال 855 طول كشیده است. این بنا كه در زمان شاه سلطان حسین صفوى ( 1119 ق ) و هم نادرشاه افشار ( 1155 ق ) مرمّت گردیده، داراى گنبد فیروزه اى رنگ و دو گلدسته زیباست. مقبره امیرشاه ملك هر چند به عنوان زیارتگاه شناخته نمىشود اما كاربرد فرهنگى ـ توریستى دارد. این بنا كه باید عنوان « مسجد شاه » را از نام « شاه ملك » یا بناى مجاور خود به نام « حمام شاه » ( رضوى بعدى ) گرفته باشد، نمىتوانسته است مسجد باشد چون قبله آن با قبله مشهد انطباق ندارد و در سرداب آن هم چند جسد دفن شده است.

تصاویر کوچ فایل پیوست

برای دیدن سایز بزرگ روی عکس کلیک کنید

نام: 022.jpg
مشاهده: 0
حجم: 9.8 کیلو بایت

برچسب ها: مقبره امیرشاه ملك ( مسجد شاه )، معرفی اماکن مذهبی،

نوشته شده در تاریخ شنبه 29 فروردین 1388 | توسط: امین | طبقه بندی: معرفی اماکن مذهبی و زیارتی، | نظرات()

ارسال به

بقعه آقا رودبند

این بقعه در شمال غربی دزفول(استان خوزستان) در محله رودبند واقع گردیده است و در اطراف آن قبرستان قدیمی قرار گرفته و مشرف به رودخانه می‌باشد. بنای این بقعه متبرکه را به زمان امیر تیمور گورکانی نسبت داده‌اند(771-845)هجری قمری و در زمان شاه عباس(سال 1030 هجری) نیز مرمت شده است. بنای بقعه رودبند در کنار رودخانه و حدوداً 25 متر بالاتر از سطح رودخانه ساخته شده است. ارتفاع گنبد آن 18 متر، مخروطی شکل و به رنگ سفید(این بنامضرس و دارای 20سط است ) می‌باشد.

این امامزاده بزرگوار در شهر دزفول مورد احترام بسیار بوده و در ایام سوگواری سالار شهیدان،‌ مردم دزفول و اطراف به پاس احترام و بر اساس سنتی قدیمی بصورت دستجات عزاداری در این محل به عزاداری می پردازند

لازم به ذکر است که این بزرگوار در دزفول بنام سلطان سید علی سیاهپوش بن موسی الکاظم (ع)، معروف به آقارودبند می‌باشد.

برچسب ها: اماکن مذهبی ایران، معرفی اماکن مذهبی، بقعه آقا رودبند،

نوشته شده در تاریخ دوشنبه 17 فروردین 1388 | توسط: امین | طبقه بندی: معرفی اماکن مذهبی و زیارتی، | نظرات()

ارسال به

مقبره شیخ حرّ عاملى

شیخ المحدثین محمد بن حسن، مشهور به حُرّ عاملى، از علماى بزرگ شیعى است كه در سال 1033 قمرى در یكى از قراى جَبَل عامِل لبنان ولادت یافته و در چهل سالگى به مشهد آمده و در این شهر سكونت ورزیده است. وى مؤلف آثار بسیارى است، از این میان دو كتاب مشهور خویش به نامهاى « وسائل الشیعه » و « امل الآمل » را در سالهاى 1080 و حدود 1097 قمرى در مشهد تألیف كرده است. او در مشهد گذشته از تدریس در حوزه پررونق این شهر، مقامهاى قاضى القضاتى و شیخ الاسلامى را هم بر عهده داشته است. شیخ حرّ عاملى در سال 1104 هجرى قمرى در مشهد درگذشته و دریكى از حجرات تحتانى مدرسه میرزا جعفر مدفون شده است.

درب ورودى مقبره شیخ مستقل از مدرسه میرزا جعفر اما در مجاور درب آن در ضلع شمالى صحن انقلاب تعبیه شده و پس از گذر از چند پلكان به فضاى سالن مانند مقبره وى در زیر زمین مىرسد. شیخ حرّ عاملى بعد از شیخ طبرسى و شیخ بهایى سومین عالم شیعى است كه در مجموعه حرم حضرت رضا علیه السلام داراى مقبره ویژه است. عموم زائران حضرت رضا معمولاً از قبر شیخ هم زیارت مىكنند. فرزند شیخ ( محمد رضا ) نیز در كنار پدر خویش مدفون است.